Armenian ARMSCII Armenian
ՆԱԽԱԳԻԾ
Կ-2482-31.01.2018-ՏՏԳԲ-011/0

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ
ՕՐԵՆՔԸ

ՎԱՐՉԱԿԱՆ ԻՐԱՎԱԽԱԽՏՈՒՄՆԵՐԻ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՍԳՐՔՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ

Հոդված 1. «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ» Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքի (այսուհետ` Օրենսգիրք) 43.1-րդ հոդվածը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ.

«Հոդված 43.1. Աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման կանոնները խախտելը, չսահմանված վայրերում սպառման թափոններ թափելը

1. Աղբահանության աշխատանքները ժամանակին չկազմակերպելը՝

1) առաջացնում է տուգանքի նշանակում պաշտոնատար անձի նկատմամբ՝ նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկից մինչեւ երկուհարյուրապատիկ չափով, իսկ

2) սույն հոդվածի առաջին մասով նախատեսված խախտումը վարչական տույժ նշանակելու օրվանից հետո մեկ տարվա ընթացքում կրկին կատարելը՝ առաջացնում է տուգանքի նշանակում պաշտոնատար անձի նկատմամբ՝ նվազագույն աշխատավարձի երկուհարյուրապատիկից երեքհարյուրապատիկի չափով.

2. Չսահմանված ու չնախատեսված տեղերում եւ վայրերում՝ աղբամուղերից, աղբահավաք խցերից, աղբարկղերից, աղբամաններից կամ աղբահավաք մեքենաներից, ինչպես նաեւ սահմանված կարգով կազմակերպված կամ նախատեսված փոխաբեռնման կայաններից ու աղբավայրերից դուրս՝

1) մինչեւ մեկ խորանարդ մետր ծավալով սպառման աղբ թափելը՝ առաջացնում է տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկից երեսնապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ ութսունապատիկից հարյուրապատիկի չափով.

2) մեկ խորանարդ մետրից ավելի ծավալով սպառման աղբ թափելը՝ առաջացնում է տուգանք՝ ֆիզիկական անձի նկատմամբ՝ նվազագույն աշխատավարձի հիսնապատիկից ութսունապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ հարյուրհիսնապատիկից երկուհարյուրապատիկի չափով.

3) սույն հոդվածի 2-րդ մասի 1-ին կետով սահմանված արարքը կատարելը բնակելի, հասարակական կամ այլ նշանակության շենքերից կամ այլ շինություններից՝ առաջացնում է տուգանք՝ նվազագույն աշխատավարձի երեսնապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ հարյուրապատիկից հարյուրհիսնապատիկի չափով.

4) խոշոր եզրաչափի աղբ (երկու եւ ավելի քառակուսի մետր զբաղեցնող խոշոր կենցաղային եւ ոչ կենցաղային սարքավորումներ, այդ թվում՝ տրանսպորտային միջոցի հենասարք, թափք, մետաղական ջարդոն, էլեկտրատեխնիկական սարքավորումներ կամ այլ նմանատիպ իրեր) թափելը՝ առաջացնում է տուգանք՝ ֆիզիկական անձի նկատմամբ՝ նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկից հարյուրհիսնապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ երկուհարյուրապատիկից երեքհարյուրապատիկի չափով.

5) մարտկոցներ, էլեկտրական կուտակիչներ, էլեկտրալամպեր, էլեկտրոնային ապրանքներ, գրաֆիտային էլեկտրոդներ թափելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում` նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկից երեսնապատիկի չափով.

6) մինչեւ 5 հատ անվադող թափելը (բացառությամբ հեծանվի դողը), առաջացնում է տուգանքի նշանակում` նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկից երեսնապատիկի չափով.

7) 5-ից ավելի անվադող թափելը (բացառությամբ հեծանվի դողը)` առաջացնում է տուգանքի նշանակում` նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկի չափով.

8) մինչեւ մեկ խորանարդ մետր ծավալով շինարարական աղբ թափելը՝ առաջացնում է տուգանք՝ ֆիզիկական անձի նկատմամբ՝ նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկից երեսնապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ նվազագույն աշխատավարձի վաթսունապատիկից ութսունապատիկի չափով.

9) մեկից ավելի խորանարդ մետր ծավալով շինարարական աղբ թափելը՝ առաջացնում է տուգանք՝ ֆիզիկական անձի նկատմամբ՝ նվազագույն աշխատավարձի հիսնապատիկից ութսունապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ երկուհարյուրապատիկից երեքհարյուրապատիկի չափով.

10) ընտանի կամ այլ կենդանիների փոքրաչափ՝ մինչեւ 1 քառակուսի մետր մակերեսով կենսաբանական նյութեր թափելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում` նվազագույն աշխատավարձի տասնապատիկի չափով.

11) մինչեւ 1 խորանարդ մետր ծավալով կենսաբանական նյութեր, կոյուղու թափոններ թափելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում ֆիզիկական անձի նկատմամբ` նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկից երեսնապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ ութսունապատիկից հարյուրապատիկի չափով.

12) 1 խորանարդ մետր ծավալից ավել կենսաբանական նյութեր եւ կոյուղու թափոններ թափելը ՝ առաջացնում է տուգանքի նշանակում` ֆիզիկական անձի նկատմամբ` նվազագույն աշխատավարձի ութսունունապատիկից հարյուրպատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ` երեքհարյուրապատիկից չորսհարյուրապատիկի չափով.

13) կենդանական թափոններ թափելը (ներառյալ սպանդանոցներից) առաջացնում է տուգանքի նշանակում ֆիզիկական անձի նկատմամբ` նվազագույն աշխատավարձի քսանապատիկից երեսնապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ՝ հարյուրապատիկից երկուհարյուրապատիկի չափով:

3. Առանց թույլտվության շինարարական կամ խոշոր եզրաչափի աղբի հավաքումը եւ փոխադրումն առաջացնում է տուգանք' նվազագույն աշխատավարձի հարյուրապատիկից երկուհարյուրապատիկի չափով:

4. Համայնքի ղեկավարի սահմանած երթուղով շինարարական աղբը չտեղափոխելը կամ սահմանված կարգով հատկացված վայրում այն չտեղադրելը՝ առաջացնում է տուգանք՝ ֆիզիկական անձի նկատմամբ` նվազագույն աշխատավարձի երեսնապատիկից հիսնապատիկի չափով, իսկ իրավաբանական անձի նկատմամբ` հիսնապատիկից ութսունապատիկի չափով:

5. Տրանսպորտային միջոցից աղբ նետելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում` նվազագույն աշխատավարձի քսանհինգապատիկի չափով:

6. Հիսուն տոննա եւ ավելի սպառման թափոնների ժամանակավոր պահեստարանի կազմակերպումն ու շահագործումն առանց համապատասխան թույլտվության՝ առաջացնում է տուգանքի նշանակում` նվազագույն աշխատավարձի երեքհարյուրապատիկից չորսհարյուրապատիկի չափով:

7. Աղբավայրերի եւ թափոնների փոխաբեռնման կայանների կազմակերպումն ու շահագործումն առանց համապատասխան թույլտվության առաջացնում է տուգանքի նշանակում` նվազագույն աշխատավարձի չորսհարյուրապատիկի չափով:

8. Սույն հոդվածի 2-ից 7-րդ մասերով սահմանված իրավախախտումները վարչական տույժ նշանակելու օրվանից հետո մեկ տարվա ընթացքում կրկին կատարելը՝ առաջացնում է տուգանքի նշանակում` տվյալ արարքի համար սույն հոդվածով նախատեսված տուգանքների չափերի կրկնապատիկի չափով:

9. Սույն հոդվածի 2-ից 6-րդ մասերով նախատեսված վարչական իրավախախտումները բնության հատուկ պահպանվող եւ/կամ մշակութային եւ բնության ժառանգության տարածքներում կատարելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում` տվյալ արարքի համար սույն հոդվածով նախատեսված տուգանքների չափերի կրկնապատիկի չափով, իսկ նշված վարչական իրավախախտումը կրկին անգամ կատարելը առաջացնում է տուգանքի նշանակում տվյալ արարքի համար սույն հոդվածով նախատեսված տուգանքների չափերի քառապատիկի չափով:

10. Եթե սույն հոդվածի 2-րդ մասի 3-ից 6-րդ, 8-ից 10-րդ եւ 13-ից 15-րդ կետերում նշված դեպքերում վարչական իրավախախտում կատարած անձը լիազորված մարմնի (պաշտոնատար անձի) կողմից վարչական իրավախախտումը հայտնաբերելու պահից 24 ժամվա ընթացքում վերացնում է վարչական իրավախախտման հատկանիշները, ապա նա ազատվում է նշանակված վարչական տույժը կատարելու պարտականությունից, եթե այդ մասին նույն ժամանակահատվածում լիազորված մարմնին (պաշտոնատար անձին) ներկայացնում է համապատասխան ապացույց: Այդ մասին կազմվում է համապատասխան արձանագրություն, որի պատճենը տրվում է վարչական իրավախախտումը կատարած անձին:»:

Հոդված 2. Օրենսգրքի 124-րդ հոդվածի 15-րդ մասից հանել « ինչպես նաեւ տրանսպորտային միջոցի վարորդի կողմից տրանսպորտային միջոցից իրեր եւ առարկաներ նետելը» բառերը:

Հոդված 3. Օրենսգրքի 219.1-րդ հոդվածի՝

1. 1-ին մասում «43.1-րդ հոդվածի» բառերից հետո «1-ին, 2-րդ մասերով» բառերը փոխարինել «1-ին, 7-րդ մասերով» բառերով:

2. 2-րդ մասում «43.1-րդ հոդվածի 3-րդ, 4-րդ, 5-րդ եւ 6-րդ մասերով» բառերը փոխարինել «43.1-րդ հոդվածի 2-րդ, 3-րդ, 4-րդ, 6-րդ, 8-րդ, 9-րդ եւ 10-րդ մասերով» բառերով:

Հոդված 4. Օրենսգրքի 224-րդ հոդվածի`

1. 1-ին մասում «սույն օրենսգրքի» բառերից հետո լրացնել «43.1-րդ հոդվածի 5-րդ մասով,» բառերը:

2. 2-րդ մասի 2-րդ եւ 3-րդ կետերում «սույն օրենսգրքի» բառերից հետո լրացնել «43.1-րդ հոդվածի 5-րդ մասով,» բառերը:

Հոդված 5. Սույն օրենքն ուժի մեջ է մտնում պաշտոնական հրապարակման օրվան հաջորդող տասներորդ օրը հաջորդող օրվանից:



ՀԻՄՆԱՎՈՐՈՒՄ

«ԹԱՓՈՆՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ», «ԱՂԲԱՀԱՆՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՍԱՆԻՏԱՐԱԿԱՆ ՄԱՔՐՄԱՆ ՄԱՍԻՆ» ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ» ԵՎ «ՎԱՐՉԱԿԱՆ ԻՐԱՎԱԽԱԽՏՈԻՄՆԵՐԻ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՍԳՐՔՈՒՄ» ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՆԵՐԻ ՆԱԽԱԳԾԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ

1. Ընթացիկ իրավիճակը եւ իրավական ակտի ընդունման անհրաժեշտությունը

1.1 Իրավական ակտի ընդունման անհրաժեշտությունը

Հայաստանի Հանրապետության օրենքների նախագծերը մշակվել են ի կատարումն՝

- ՀՀ կառավարության 2017 թվականի մարտի 30-ի նիստի N 13 արձանագրային որոշմամբ հաստատված Հայաստանի Հանրապետության 2017-2036թթ. կոշտ կենցաղային թափոնների կառավարման համակարգի զարգացման ռազմավարության իրականացման միջոցառումների ծրագրի 1-ին եւ 7-րդ կետերի հանձնարարականների,

- ՀՀ կառավարության 2017 թվականի հուլիսի 20-ի թիվ 31 արձանագրային որոշմամբ հավանության արժանացած «Մաքուր Հայաստան» գործողությունների ծրագրի իրականացումն ապահովող միջոցառումների ժամանակացույցի 2-րդ եւ 8-րդ կետերի հանձնարարականների,

- ՀՀ կառավարության 2017 թվականի մայիսի 4-ի նիստի թիվ 29.7/[404288]-17 արձանագրության 4-րդ կետի հանձնարարականի,

- ՀՀ վարչապետի 2017 թվականի սեպտեմբերի 28-ի թիվ 02/24.12/21498-17 հանձնարարականի:

Օրենքների նախագծերի ընդունումը պայմանավորված է հանրապետությունում կոշտ կենցաղային թափոնների կառավարման եւ աղբահանության ու սանիտարական մաքրման աշխատանքների համակարգված եւ արդյունավետ իրականացման եւ ոլորտի գործառույթների պետական կանոնակարգման անհրաժեշտությամբ:

Գործող օրենսդրական դաշտը

«Թափոնների մասին» ՀՀ օրենքով կարգավորվում են արտադրության եւ սպառման ընթացքում գոյացող թափոնների գործածության ընթացքը, ինչպես նաեւ ՀՀ կառավարության, բնապահպանության եւ առողջապահության բնագավառների պետական կառավարման լիազոր մարմինների, տարածքային կառավարման եւ տեղական ինքնակառավարման մարմինների իրավասությունները: «Աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման մասին? Հայաստանի Հանրապետության օրենքով սահմանվում են աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման գործընթացի կազմակերպման սկզբունքները, աղբահանության վճարը, տեղական ինքնակառավարման մարմինների լիազորությունների իրականացման կարգը աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման կազմակերպման բնագավառներում: ՀՀ Նախագահի ՆՀ-728 հրամանագրով, ինչպես նաեւ «Թափոնների մասին» ՀՀ օրենքի 10-րդ հոդվածով սահմանված են տարածքային կառավարման մարմինների լիազորություններն ու իրավասությունները այդ բնագավառում:

«Տեղական ինքնակառավարման մասին» ՀՀ օրենքի 42-րդ հոդվածի /Համայնքի ղեկավարի գործունեությունը քաղաքաշինության եւ կոմունալ տնտեսության բնագավառում/ համաձայն` աղբահանության կազմակերպումը համայնքի ղեկավարի պարտադիր լիազորությունն է: Նույն օրենքի 95-րդ հոդվածի 8-րդ համաձայն` պետության պատվիրակած յուրաքանչյուր լիազորության իրականացման նկատմամբ մասնագիտական հսկողության բարձրագույն մարմինը այն պետական մարմինն է, որի իրավասության մեջ է մտնում այդ լիազորությունը:

Սակայն հաշվի առնելով ներկայումս հանրապետությունում առկա աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման ծառայությունների ցածր որակը եւ դրանց ընդգրկվածության ծավալները, բնագավառի համակարգված եւ միասնական քաղաքականության վարման անհրաժեշտություն է առաջանում:

Վարչական իրավախախտումների մասին ՀՀ օրենսգրքի 43.1 հոդվածով սահմանվում են աղբահանության աշխատանքները ժամանակին չկազմակերպելու, չսահմանված վայրում աղբ թափելու, աղբահանության համար անհրաժեշտ պայմաններ չապահովելու դեպքերում պատասխանատվության եւ տուգանքների նշանակման դրույթները: Մասնավորապես տուգանք նշանակվում է՝

-աղբահանության աշխատանքները ժամանակին չկազմակերպելու,

-չսահմանված եւ (կամ) չնախատեսված տեղերում ու վայրերում՝ աղբամուղերից, աղբահավաք խցերից, աղբարկղերից, աղբամաններից, աղբահավաք մեքենաներից, ինչպես նաեւ սահմանված կարգով կազմակերպված եւ (կամ) նախատեսված աղբավայրերից դուրս աղբ թափելու,

-առանց աղբահանության պայմանագրի աղբը հեռացնելու (թափելու) կամ պայմանագրով սահմանված վայրից (տեղից) դուրս աղբը հեռացնելու (թափելու) դեպքերում:

Սակայն հաշվի առնելով օրենսգրքով սահմանված տուգանքների չափերը եւ այն փաստը, որ այն չի ընդգրկում աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման ամբողջական գործընթացն ու դեպքերը, անհրաժեշտություն է առաջանում վարչական պատասխանատվության միջոցների առավել հստակեցման եւ դրանց կիրառման ապահովության:

1.3 Ընթացիկ իրավիճակը

Հանրապետությունում օրական գոյանում է մոտ 1600 տոննա աղբ, որից 1.1 տոննան՝ քաղաքային բնակավայրերում (միայն Երեւանում 650 տոննա): Կազմակերպված աղբահանություն եւ սանիտարական մաքրում իրականացվում է միայն 45 քաղաքներում եւ մի քանի քաղաքամերձ գյուղական բնակավայրերում:

Դրա հետ մեկտեղ, անմխիթար վիճակ է տիրում նաեւ աղբի հեռացման վայրերում` աղբավայրերում եւ աղբանոցներում: Խորհրդային տարիներին պաշտոնապես կառուցվել են 60 կոմունալ աղբավայրեր (շուրջ 250 հեկտար տարածքով) հիմնականում քաղաքային համայնքներում, որոնք ներկայումս չեն համապատասխանում ժամանակակից քաղաքաշինական, սանիտարահիգիենիկ եւ բնապահպանական նորմերի պահանջներին: Բնակավայրերում տարիների ընթացքում ստեղծվել են կամ տարերայնորեն ձեւավորվել են բազմաթիվ աղբավայրեր եւ աղբանոցներ, որոնք զբաղեցնում են զգալի տարածքներ եւ առաջացնում են լուրջ բնապահպանական եւ սանիտարական խնդիրներ: Պրակտիկայում կենցաղային աղբը թափվում է աղբի համար նախատեսված վայրերից դուրս` պատահական վայրերում` բակային տարածքներում, այգիներում, բանջարանոցներում, ավտոճանապարհների եզրերին, ձորերում, գետափերին:

ՀՀ տարածքային կառավարման նախարարության կողմից 2017 թվականի մարտ-ապրիլ ամիսների ընթացքում գույքագրվել եւ անձնագրավորվել ու Google Earth-ի հենքի վրա ստեղծված համակարգում տեղադրվել են թվով 2032 աղբանոց, որոնք զբաղեցնում են մոտ 500 հա հողատարածք:

Ընդ որում, վերջին ամսվա ընթացքում ձեռնարկված միջոցառումների շնորհիվ` ՀՀ մարզերում 1530 աղբանոցներն արդեն իսկ վերացվել են:

Աղբահանության բնագավառում մատուցվող ծառայությունների որակի, ԿԿԹ առաջացնող բոլոր սուբյեկտների ընդգրկվածության, պայմանագրերի կնքման վարձավճարների հավաքագրման գործընթացների նկատմամբ ընդհանուր եւ կենտրոնացված հսկողություն չի իրականացվում: Գործնականում աղբահանության ծառայությունների մատուցման չափորոշիչները նորմավորված չեն, այդ իսկ պատճառով դրանք շատ տարբեր են եւ տեղերում սահմանվում են ըստ տեղական պատկերացման:

Ներկայումս կիրառվող պատժամիջոցները եւ տուգանքների չափեր սահմանվող իրավախախտումները խիստ ընդհանրական են: Մասնավորապես սահմանված չեն՝

- պատժաչափեր ըստ աղբի ծավալի, քանակի եւ տեսակի, ինչպես նաեւ առանց թույլտվության աղբի փոխադրման, փոխաբեռնման կայանի եւ աղբավայրի շահագործման համար:

2. Առաջարկվող կարգավորման բնույթը

Հաշվի առնելով հանրապետությունում աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման ծառայությունների ցածր մակարդակը, դրա հետ կապված սոցիալական, բնապահպանական եւ ընդհանուր սանիտարական խնդիրները, անհրաժեշտություն է առաջանում ՀՀ բնակավայրերի աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման, կոշտ կենցաղային թափոնների կառավարման բնագավառում պետական միասնական եւ համակարգված քաղաքականության գերակայությունների ձեւավորման, հիմնական սկզբունքների եւ ուղղությունների սահմանման եւ ոլորտում պետական-տեղական ինքնակառավարման մարմինների գործունեության արդյունավետության բարձրացման:

Անարդյունավետ ինստիտուցիոնալ դաշտի, ֆինանսական հոսքերի եւ ներդրումների ոչ համակարգված կիրառումը հանգեցրել են աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման անարդյունավետ համակարգի:

Հաշվի առնելով, որ համաձայն գործող օրենսդրության`

-տեղական ինքնակառավարման մարմիններն են սահմանում աղբահանության իրականացման կարգը, այդ թվում` աղբահանության իրականացման նվազագույն ժամանակացույցը, աղբամանների կամ կոնտեյներների տեղադրման վայրերը, դրանց տեսակները եւ քանակը.

- աղբի հավաքման եւ փոխադրման թույլտվությունը տրամադրում է համայնքի ղեկավարը.

- համայնքի տարածքում համայնքի ավագանու որոշմամբ աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման աշխատանքները համայնքի բյուջեի միջոցների հաշվին իրականացնում են անմիջականորեն համայնքային հիմնարկները կամ համայնքի կարիքների համար գնումների մասին օրենսդրությամբ սահմանված կարգով ընտրված օպերատորը կամ օպերատորները.

- աղբի հավաքման եւ փոխադրման թույլտվությունը տրամադրում է համայնքի ղեկավարը` համայնքի ավագանու հաստատած պայմաններով եւ կարգով,

ապա տարածքային կառավարման հոդվածով սահմանված իրավասությունների համակարգումը եւ դրանց իրականացման նկատմամբ հսկողությունն իրականացնում է տարածքային կառավարման եւ զարգացման ոլորտի լիազորված պետական մարմինը սաղբահանության եւ սանիտարական մաքրման ոլորտում պետական լիազոր մարմնի իրավասությունների սահմանումը հնարավորություն կընձեռի հանրապետությունում կիրառել աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման արդյունավետ, համակարգված եւ միասնական քաղաքականություն: Մասնավորապես. հնարավորություն կընձեռվի՝

- մշակել միասնական աղբահանության կառավարման մոդելներ

-կազմել աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման ոլորտում տարածքային նշանակության նպատակային ծրագրեր

-մշակել եւ համակարգել աղբահանության ծառայությունների բարելավմանն ուղղված ծրագրեր

-մշակել աղբավայրերի կառուցման, շահագործման եւ չհսկվող ու չարտոնագրված աղբավայրերի վերացման (կոնսերվացման), ինչպես նաեւ թափոնների փոխաբեռնման կայանների կառուցման ու շահագործման պահանջներ, ինչպես նաեւ ընդհանուր առմամբ իր իրավասությունների շրջանակներում թափոնների գործածության ոլորտը կարգավորող իրավական ակտերի նախագծեր.

- համակարգել չհսկվող եւ չարտոնագրված աղբավայրերի վերացման

- բարելավել աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման ծառայությունների պայմանագրային դաշտը, սահմանել եւ վերահսկել բնագավառում ներգրավված անձնաց գործունեության պայմանները եւ ոչ պատշաճ գործունեություն իրականացնելու դեպքում կիրառել հարկադրանքի միջոցներ:

Առաջարկվում է նաեւ նախագծերով՝

- հստակ սահմանել կոշտ կենցաղային թափոններ հասկացությունը, քանի որ անհրաժեշտություն է առաջացել տարանջատել «կոշտ կենցաղային թափոնները» արտադրական, արտադրության, շինարարական եւ այլ թափոններից, աղբահանության ծառայությունները հստակեցնելու եւ համակարգելու նպատակով: Ընդ որում նման սահմանում գործում է շատ երկրների համապատասխան օրենքներում, այդ թվում ՌԴ-ի «Արտադրական եւ սպառման թափոնների մասին» օրենքում, որը լրացվել է «կոշտ կենցաղային թափոնի» նմանատիպ սահմանմամբ 2014 թվականի դեկտեմբերին:

- տեղական ինքնակառավարման մարմինների իրավասությունների մեջ ներառել համայնքում սպառման թափոնների տեսակավորված հավաքման համակարգի ներդրմանն ուղղված աջակցությունը:

ՀՀ բնակավայրերում աղբահանության վճարների վերլուծությունների արդյունքներով առաջարկվում է սահմանել նաեւ աղբահանության դրույքաչափի նվազագույն շեմը, ինչպե նաեւ ոչ բնակելի նպատակային նշանակության շենքերում եւ (կամ) շինություններում, այդ թվում` հասարակական եւ արտադրական շենքերում եւ (կամ) շինություններում աղբահանության դրույքաչափեր սահմանել ըստ շինության ընդհանուր մակերեսի եւ տարբերակելով դրույքաչափերն ըստ շինության նպատակային նշանակության՝

-առեւտրի (այդ թվում` շուկաների), հանրային սննդի եւ բնակչության սպասարկման այլ ծառայություններ իրականացվող շինությունների մասով,

-հյուրանոցների եւ հյուրանոցային ծառայություններ, ինչպես նաեւ այլ գործունեություն իրականացնող հասարակական շինությունների մասով,

- արտադրական, արդյունաբերական եւ գրասենյակային նշանակության շինությունների մասով,

- կրթական, մշակութային, առողջապահական, սպորտային, գիտահետազոտական եւ նմանատիպ այլ հասարակական շինությունների մասով:

Բացի այդ՝ կարեւորելով հանրապետությունում աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման բնագավառի բարելավումը եւ կարգավորումը, այդ թվում թափոնների հավաքման, փոխադրման, վերամշակման եւ անվտանգ հեռացման գործընթացներում անհրաժեշտ գործիքակազմի հստակեցումը, անհրաժեշտություն է առաջանում նշված գործընթացների արդյունավետութան բարձրացման: Մասնավորապես. առաջարկվում է գործող Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքով համապատասխան պատժամիջոցներ սահմանել՝ չսահմանված ու չնախատեսված տեղերում եւ վայրերում՝ աղբամուղերից, աղբահավաք խցերից, աղբարկղերից, աղբամաններից կամ աղբահավաք մեքենաներից, ինչպես նաեւ սահմանված կարգով կազմակերպված կամ նախատեսված աղբավայրերից դուրս՝

- մինչեւ մեկ խորանարդ մետր եւ մեկ խորանարդ մետրից ավելի ծավալով սպառման աղբ թափելու համար,

- բնակելի, հասարակական կամ այլ նշանակության շենքերից կամ այլ շինություններից սպառման աղբ թափելու համար,

- խոշոր եզրաչափի աղբ (երկու եւ ավելի քառակուսի մետր զբաղեցնող խոշոր կենցաղային եւ ոչ կենցաղային սարքավորումներ) թափելու համար,

- մարտկոցներ, էլեկտրական կուտակիչներ, էլեկտրալամպեր, էլեկտրոնային ապրանքներ, գրաֆիտային էլեկտրոդներ սպառման աղբ թափելու համար

- անվադողեր թափելու համար

- մինչեւ մեկ խորանարդ մետր եւ ավելի շինարարական աղբ թափելու համար

- ընտանի կամ այլ կենդանիների կենսաբանական նյութեր թափելու համար

- կենդանական թափոններ (ներառյալ սպանդանոցներից) թափելու համար :

Նախագծով առաջարկվում է նաեւ պատժամիջոցներ սահմանել համայնքի ղեկավարի սահմանած երթուղով շինարարական աղբը չտեղափոխելու կամ սահմանված կարգով հատկացված վայրում այն չտեղադրելու, տրանսպորտային փոխադրամիջոցից աղբ նետելու, առանց համապատասխան թույլտվության 50 տոննա եւ ավելի սպառման թափոնների ժամանակավոր պահեստարանի, աղբավայրերի եւ թափոնների փոխաբեռնման կայանների կազմակերպելու ու շահագործելոււ համար, ինչպես նաեւ բնության հատուկ պահպանվող տարածքներում, միջազգային նշանակություն ունեցող համաշխարհային ժառանգության տեղամասում աղբ թափելու համար:

Նախագծի մշակման գործընթացում ներգրավված ինստիտուտները եւ անձինք

Օրենքի նախագիծը մշակվել է Հայաստանի Հանրապետության տարածքային կառավարման եւ զարգացման նախարարության աշխատակազմի կողմից:

3. Ակնկալվող արդյունքը

Նախագծի ընդունմամբ ակնկալվում է բարելավել հանրապետության աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման ծառայությունների որակը, ձեւավորել բնագավառում կայուն կառավարման համակարգ, ապահովել հանրապետության բոլոր համայնքների ընդգրկումը կազմակերպված աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման համակարգում, ինչպես նաեւ կատարելագործել ոլորտի նորմատիվատեխնիկական դաշտը ու ներդնել բնագավառում պետական կառավարման միասնական համակարգ:

Բացի այդ ակնկալվում է նվազեցնել աղբաթափությունը եւ բարելավել աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման որակը, լուծել բնապահպանական եւ ընդհանուր սանիտարական խնդիրներ՝ մաքուր պահելով շրջակա միջավայրն ու նվազեցնել դրա բացասական ազդեցությունը մարդու առողջության վրա: Այն հնարավորություն կտա բարձրացնել հասարակության պատասխանատվությունը շրջակա միջավայրը մաքուր պահելու հարցում:


ՏԵՂԵԿԱՆՔ

«ԹԱՓՈՆՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ» ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ», «ԱՂԲԱՀԱՆՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՍԱՆԻՏԱՐԱԿԱՆ ՄԱՔՐՄԱՆ ՄԱՍԻՆ» ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ» ԵՎ «ՎԱՐՉԱԿԱՆ ԻՐԱՎԱԽԱԽՏՈԻՄՆԵՐԻ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՍԳՐՔՈՒՄ» ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՆԵՐԻ ՆԱԽԱԳԾԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ ԿԱՊԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ ԱՅԼ ՕՐԵՆՔՆԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ ԱՆՀՐԱԺԵՇՏՈՒԹՅԱՆ ԲԱՑԱԿԱՅՈՒԹՅԱՆ ՄԱՍԻՆ

«Թափոնների մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն եւ լրացումներ կատարելու», «Աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն եւ լրացումներ կատարելու մասին» եւ «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքում փոփոխություններ եւ լրացումներ կատարելու մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքների նախագծերի ընդունման կապակցությամբ այլ օրենքներում փոփոխություններ կատարելու անհրաժեշտություն չի առաջանում:



ԵԶՐԱԿԱՑՈՒԹՅՈՒՆ

«ԹԱՓՈՆՆԵՐԻ ՄԱՍԻՆ» ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ», «ԱՂԲԱՀԱՆՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՍԱՆԻՏԱՐԱԿԱՆ ՄԱՔՐՄԱՆ ՄԱՍԻՆ» ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՈՒՄ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ» ԵՎ «ՎԱՐՉԱԿԱՆ ԻՐԱՎԱԽԱԽՏՈԻՄՆԵՐԻ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՍԳՐՔՈՒՄ» ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՕՐԵՆՔՆԵՐԻ ՆԱԽԱԳԾԵՐԻ ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ ԿԱՊԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ ՊԵՏԱԿԱՆ ԲՅՈՒՋԵԻ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐԻ ԷԱԿԱՆ ՆՎԱԶԵՑՄԱՆ ԿԱՄ ԾԱԽՍԵՐԻ ԱՎԵԼԱՑՄԱՆ ՄԱՍԻՆ

«Թափոնների մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն եւ լրացումներ կատարելու», «Աղբահանության եւ սանիտարական մաքրման մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքում փոփոխություն եւ լրացումներ կատարելու մասին» եւ «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության օրենսգրքում փոփոխություններ եւ լրացումներ կատարելու մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքների նախագծերի ընդունման կապակցությամբ պետական բյուջեում եկամուտների էական նվազեցում կամ ծախսերի ավելացում չի նախատեսվում:

Տեղեկանք գործող օրենքի փոփոխվող հոդվածների վերաբերյալ