1) 22-րդ կետում, 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի 9-րդ, 10-րդ եւ 11-րդ կետերում, 25-րդ հոդվածի 1-ին մասի 25-րդ կետում եւ 37-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ կետում «լրիվ» բառից հետո լրացնել «(ամբողջական)» բառով.
2) 34-րդ կետում «որոշման գործընթաց» բառերից հետո լրացնել «, որը համարժեք է գործատուի կողմից աշխատողի մասնագիտական ունակությունների համապատասխանության գնահատմանը»:
Հոդված 2. Օրենքի 7-րդ հոդվածի 8-րդ մասի 5-րդ կետում եւ 11-րդ հոդվածի 6-րդ մասի 2-րդ կետում «(արհեստանոցների)» բառից հետո լրացնել «եւ բազաների» բառերը:
Հոդված 3. Օրենքի 8-րդ հոդվածը՝
1) լրացնել 1.1-րդ մասով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«1.1. Մասնագիտական կրթական ծրագրի համապատասխան մակարդակներում որոշակի որակավորման ծրագիրը սույն օրենքի 15-րդ հոդվածի 7-րդ մասով սահմանված հիմնական կրթության հիմքով կազմակերպելու դեպքում, շնորհվում է նաեւ միջնակարգ կրթության երրորդ աստիճանի որակավորում եւ տրվում «Հանրակրթության մասին» օրենքով սահմանված ավարտական փաստաթուղթ՝ առանձին կամ միասնական փաստաթղթով:».
2) 3-րդ մասում «հինգ» բառը փոխարինել «չորս» բառով.
3) 9-րդ մասում «ողջամիտ ծավալը» բառերից հետո լրացնել «, որը սահմանվում է սույն օրենքի 7-րդ հոդվածի 9-րդ եւ 11-րդ մասերով նախատեսված որոշակի որակավորման ծրագրի փորձարկման ներկայացվող ծրագրի ուսումնամեթոդական փաթեթում» բառերը:
Հոդված 4. Օրենքի 10-րդ հոդվածի 1-ին մասի 8-րդ կետում «ծառայությունների» բառից առաջ լրացնել «մանկավարժահոգեբանական եւ այլ» բառերը.
Հոդված 5. Օրենքի 11-րդ հոդվածի 3-րդ մասի՝
1) 4-րդ կետը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ.
«4) ՄՈՒՀ-ի զարգացման հայեցակարգի առկայությունը, որում սահմանվում է կրթական ծրագրի տվյալ մակարդակի ներդման նպատակը եւ գործողությունները.».
2) 5-րդ կետում «ուսանողներին» բառը փոխերինել «ուսանողների առնվազն 5 տոկոսին» բառերով:
Հոդված 6. Օրենքի 15-րդ հոդվածի՝
1) 5-րդ մասը ուժը կորցրած ճանաչել.
2) 21-րդ մասը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«21. Ուսումնառության ընթացքում ՄՈՒՀ-ը կարող է փոխել որոշակի որակավորման աշխատանքի վրա հիմնաված ուսումնառության կազմակերպման ձեւը՝ համաձայն սույն օրենքի 19-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետով սահմանված կարգի:»:
Հոդված 7. Օրենքի 18-րդ հոդվածի 1-ին մասի՝
1) 7-րդ կետից հանել «կամ տարակարգ ստացած» բառերը.
2) լրացնել նոր 7.1-րդ կետով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«7.1) հաստատում է ՄՈՒՀ-ի տարակարգ ստացած մանկավարժական աշխատողների հավելավճարի սահմանման կարգը եւ չափը.».
3) 8-րդ կետը «ֆինանսավորման» բառից հետո լրացնել «(ինստիտուցիոնալ ֆինանսավորում)» բառերը, իսկ «, այդ թվում՝ ըստ ՄՈՒՀ-ի ֆինանսավորման արդյունքային ցուցանիշների» բառերը հանել.
4) լրացնել նոր 9.1-րդ եւ 9.2-րդ կետերով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«9.1) հաստատում է մասնագիտական կրթության մակարդակներում պետության համար առաջնահերթություն եւ կարեւորություն ներկայացնող ոլորտների (գերակա ոլորտ) որակավորումներով (ուղղվածությամբ) հիմնական կրթության հիմքով ընդունված ուսանողներին պետական բյուջեի միջոցների հաշվին տարեկան ֆինանսավորում տրամադրելու կարգը.
9.2) հաստատում է մասնագիտական կրթության մակարդակներում պետության համար առաջնահերթություն եւ կարեւորություն ներկայացնող ոլորտների (գերակա ոլորտ) եւ դրանց որակավորումների տարեկան ցանկը.»:
Հոդված 8. Օրենքի 19-րդ հոդվածի 1-ին մասը՝
1) լրացնել նոր 1.1-րդ կետով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ
«1.1) հաստատում է մասնագիտական կրթական ծրագրի համապատասխան մակարդակի ոլորտային որակավորումների շրջանակի բնութագրերի եւ ցանկերի, համապատասխան մակարդակի որակավորումների շրջանակային նկարագրի, որակավորումն ապահովող կրթական ծրագրի եւ դրա ուսումնամեթոդական փաթեթի (ուսումնական մոդուլները, ուսումնական պլանները) մշակելու կարգն ու մեթոդաբանությունը.».
2) 17-րդ կետը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«17) սահմանում է ՄՈՒՀ-ի վարչական, կառավարման գործառույթ իրականացնող, ուսումնաօժանդակ եւ մանկավարժական պաշտոնների նկարագրերին ներկայացվող հիմնական չափանիշները.».
3) լրացնել նոր 31.1-րդ կետով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«31.1) սահմանում է մասնագիտական կրթության մակարդակներում մանկավարժահոգեբանական աջակցության տրամադրման կարգը.».:
Հոդված 9. Օրենքի 20-րդ հոդվածում՝
1) 3-րդ մասը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ.
«3. Սույն օրենքի 15-րդ հոդվածի 9-րդ մասով նախատեսված աշխատանքի վրա հիմնված ուսումնառության եւ գործնական կարողունակությունների (վերջնարդյունքների) գնահատման ու ճանաչման համակարգումն իրականացնում են կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմնի ներկայացմամբ՝ կառավարության որոշմամբ հիմնադրված կազմակերպությունը (այսուհետեւ՝ ՄԿՈՒ համակարգող կառույց)՝ մի կողմից, եւ ըստ ոլորտների մասնավոր հատվածի շահերը ներկայացնող ոչ առեւտրային կազմակերպությունները (ոլորտային կառույց)՝ մյուս կողմից:».
2) 4-րդ մասում «4. Դուալ ուսումնառությունը համակարգող պատասխանատու մարմինը՝» բառերը փոխարինել «4. ՄԿՈՒ համակարգող կառույցը՝» բառերով.
3) 4-րդ մասի 5-րդ կետը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«5) իրականացնում է կանոնադրությամբ եւ օրենսդրությամբ սահմանված այլ գործառույթներ:».
4) 5-րդ մասը եւ 1-ին կետը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«5. Ոլորտային կառույցը՝
1) վերլուծում եւ ՄԿՈՒ համակարգող կառույց է ներկայացնում ոլորտի աշխատաշուկայի կարիքները.»:
Հոդված 10. Սույն օրենքի 29-րդ հոդված 11-րդ մասի 1-ին կետում «անընդմեջ չի ընդունել» բառերը փոխերինել «ճանաչել է ոչ բավարար» բառերով.
Հոդված 11. Օրենքի 30-րդ հոդվածի 4-րդ մասը՝
1) Լրացնել նոր 2.1-րդ եւ 7-րդ կետերով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«2.1) նրա ազատությունը սահմանափակվել է դատարանի որոշմամբ եւ նրա մասնակցությունը կրթական ծրագրին անհնարին է.»,
«7) դատարանի որոշմամբ ճանաչվել է անհայտ բացակայող կամ մահացած:».
2) Լրացնել նոր 7.1-րդ մասով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«7.1). Սույն հոդվածի 4-րդ, 5-րդ եւ 6-րդ մասերով սահմանված հիմքերով ուսումնառությունը դադարեցրած հիմնական կրթության հիմքով ընդունված եւ միջնակարգ կրթության երրորդ մակարդակի բաղադրիչը չյուրացրած ուսանողը կարող է կրթությունը շարունակել պետական հանրակրթական ուսումնական հաստատությունում՝ ուսանողի ընտրությամբ:».
3) Օրենքի 30-րդ հոդվածի 6-րդ կետում «:» վերջակետ կետադրական նշաները փոխարինել «.» միջակետ կետադրական նշանով.
4) 8-րդ մասը լրացնել նոր նախադասությամբ՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«Սույն հոդվածի 4-րդ մասի 7-րդ կետով սահմանված դեպքերում ուսանողի կարգավիճակը վերականգնվում է համապատասխան հիմքերը վերանալու պահից մեկ ամսվա ընթացքում:»:
Հոդված 12. Օրենքի 32-րդ հոդվածի 3-րդ մասից հանել «, ինչպես նաեւ ուսանողի կեցության, տրանսպորտային ծախսերի, սննդի եւ օրենսդրությամբ սահմանված այլ դեպքերում» բառերը:
Հոդված 13. Օրենքի 34-րդ հոդվածի՝
1) 6-րդ մասը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«6. Սույն հոդվածի 5-րդ մասի 1-ից 3-րդ կետերով սահմանված պաշտոնների աստիճանակարգությունը փոխկապակցված է ՄՈՒՀ-ի ներքին եւ արտաքին գնահատման արդյունքում արձանագրված մանկավարժական աշխատողի զբաղեցրած պաշտոնի նկարագրով սահմանված մասնագիտական զարգացման ցուցանիշների հետ, որի շնորհման պայմաններն ու կարգը սահմանվում է ՄՈՒՀ-ի կանոնադրությամբ:».
2) 12-րդ մասի 4-րդ կետը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«4) մասնակցելու մասնագիտական զարգացման եւ խրախուսման ծրագրերին՝ ատեստավորվելու կամ տարակարգ ստանալու նպատակով,».
3) 13-րդ մասը լրացնել նոր 4.1-րդ կետով՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«4.1) մասնակցել հաշմանդամություն ունեցող ուսնողների կրթության առանձնահատուկ պայմանների կարիքի գնահատմանը, խելամիտ հարմարեցումների սահմանմանը եւ դրանց կիրառմանը, անհրաժեշտության դեպքում՝ անհատական ուսուցման եւ աշխատանքի պլանի մշակմանը,»:
Հոդված 14. Օրենքի 35-րդ հոդվածում՝
1) 3-րդ մասում «երեք» բառը փոխարինե «հինգ» բառով.
2) 4-րդ մասը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«4. Մինչեւ սահմանված ժամկետի լրանալը ՄՈՒՀ-ի մանկավարժական աշխատողը կարող է դիմել ատեստավորման, եթե տվյալ ժամանակահատվածում կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմինը կազմակերպում է համապատասխան ատեստավորում:».
3) 10-րդ մասը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«10. ՄՈՒՀ-ի մանկավարժական աշխատողի ատեստավորման արդյունքով կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմնի հրամանով հաստատվում է՝ համապատասխանում է զբաղեցրած պաշտոնին կամ չի համապատասխանում: Ատեստավորմանը չներկայանալու կամ զբաղեցրած պաշտոնին չհամապատասխանելու դեպքում մանկավարժական աշխատողը մասնակցում է կազմակերպվող հաջորդ ատեստավորմանը, որին կրկին չներկայանալու կամ կրկին չհամապատասխանելու դեպքում տվյալ աշխատողը համարվում է զբաղեցրած պաշտոնին չհամապատասխանող: Զբաղեցրած պաշտոնին չհամապատասխանելու մասին հրամարնի հիման վրա մանկավարժական աշխատողի հետ տվյալ պաշտոնի համար կնքված աշխատանքային պայմանագիրը լուծվում է Հայաստանի Հանրապետության աշխատանքային օրենսգրքի 113-րդ հոդվածի 1-ին մասի 3-րդ կետի հիմքով:».
4) 11-րդ մասին առաջին նախադասությունը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«11. Ատեստավորման արդյունքները կարող են բողոքարկվել դատական կարգով կամ կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմին:»
5) 12-րդ մասը լրացնել նոր նախադասությամբ՝ հետեւյալ բովանդակությամբ.
«Մանկավարժական աշխատողի թափուր տեղի համար անցկացվող մրցույթին անձը կարող է մասնակցել միայն պարտադիր ատեստավորման դրական արդյունք ստանալու դեպքում:»:
6) 18-րդ մասը շարադրել հետեւյալ խմբագրությամբ՝
«18. Ատեստավորման ենթակա, սակայն արձակուրդում, գործուղման մեջ գտնվող, ինչպես նաեւ ժամանակավոր անաշխատունակության մեջ գտնվող մանկավարժական աշխատողը կարող է դիմել ատեստավորման, եթե տվյալ ժամանակահատվածում կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմինը կազմակերպում է համապատասխան ատեստավորում:».
7) 25-րդ մասում «երեք» բառը փոխարինել «հինգ» բառով:
Հոդված 15. Օրենքի 38-րդ հոդվածի՝
1) 3-րդ մասում «2026 թվականի» բառերը փոխարինել «2027 թվականի» բառերով.
2) 5-րդ մասի 1-ին նախադասությունից հետո լրացնել հետեւյալ բովանդակությամբ նախադասություններ.
«Սույն օրենքի 11-րդ հոդվածով սահմանված լիցենզավորման ենթակա գործունեության տեսակներն իրականացնելու համար հիմք է ընդունվում կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմնի հաստատած եւ աստիճանաբար ներդվող, «Մասնագիտական կրթության եւ ուսուցման մասին» օրենքի 7-րդ հոդվածի 7-րդ եւ 8-րդ մասերով սահմանված արհետագործական կամ միջին մասնագիտական կրթական ծրագրի մակարդակում տվյալ որակավորման շրջանակային նկարագիրը: Մինչ այդ նախնական մասնագիտական (արհեստագործական) եւ միջին մասնագիտական կրթական ծրագրերով լիցենզավորման գործընթացին ներկայացված փաթեթում հիմք է ընդունվում նախնական մասնագիտական (արհետավործական) կամ միջին մասնագիտական կրթության տվյալ մասնագիտության որակավորման պետական կրթական չափորոշիչը, կրթական ծրագիրը եւ համապատասխան մեթոդական փաթեթը:».
3) 6-րդ մասում «2026 թվականի հուլիսի» բառերը փոխարինել «2027 թվականի հունվարի» բառերով.:
Հոդված 16.
Սույն օրենքն ուժի մեջ է մտնում պաշտոնական հրապարակման օրվան հաջորդող տասներորդ օրը:
ՀԻՄՆԱՎՈՐՈՒՄ
«ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՈՒՍՈՒՑՄԱՆ ՄԱՍԻՆ» ՕՐԵՆՔՈՒՄ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԵՎ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ» ԵՎ ՀԱՐԱԿԻՑ ՕՐԵՆՔՆԵՐԻ ՆԱԽԱԳԾԵՐԻ ՓԱԹԵԹԻ ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ
1. Իրավական ակտի ընդունման անհրաժեշտությունը
Օրենսդրական փաթեթը նախաձեռնելու անհրաժեշտությունը առաջացել է 2024 թ. մայիս 22-ին ընդունված «Մասնագիտական կրթության եւ ուսուցման մասին» Հայաստանի Հանրապետության նոր օրենքի (այսուհետեւ՝ ՄԿՈՒ օրենք) դրույթների ներդման եւ ենթաօրենսդրական ակտերի մշակման աշխատանքների ընթացքում նկատելի դարձած, շահառուների բարձրացրած խնդիրները, ինչպես նաեւ կրթության ոլորտի ֆինանսավորման քաղաքականության մոտեցումները ամրագրելու նպատակով: Օրենքի ընդունմամբ մասնագիտական կրթության եւ ուսուցման ոլորտում հիմնավորապես վերանայվելու եւ մշակվելու էին էականոր նոր ենթաօրենսդրական ակտեր, որոնք վերաբերում էին ոչ միայն իրավահարաբերություններին եւ կառուցակարգերին, այլ կրթության կազմակերպմանն ու մեթոդաբանությանը: Դրանով պայմանավորված մեծ էր փաստաթղթերի միջեւ փոխկապակցվածությունն ու փոխլրացումը, որը ընդգրկում էր մինչ այդ գործող հարաբերությունների ու մեթոդների ամբողջ ծավալի անցումը ապահովելու խնդիրը:
2. Կարգավորման հարաբերությունների ներկա վիճակը եւ առկա խնդիրներն ու առաջարկվող լուծումները
Օրենքների փաթեթով առաջարկվող փոփոխությունները եւ լրացումները վերաբերում են հիմնական 4 ուղղությունների.
1) ՄԿՈՒ կրթական ծրագրերի եւ որակավորումների լիցենզավորման պահանջների հստակեցումը եւ նոր պայմաններով պայմանավորված աստիճանական անցման նախապայմանի սահմանումը.
ՄԿՈՒ օրենքով նախատեսվել է կրթական ծրագրի իրականացումն արտոնելու մեկ լիցենզիայի փոխարեն նախատեսել երկաստիճան համակարգ՝ մասնագիտական կրթության համապատասխան մակարդակի որակավորման կրթական ծրագրի իրականացման իրավունքի տրամադրում, իսկ հետագայում տվյալ մակարդակի յուրաքանչյուր որակավորման ծրագրի իրականացման լիցենզիայի տրամադրում: Դրանով տարանջատվել է ընդհանրապես մասնագիտական կրթության արհետագործական կամ միջին մասնագիտական կրթության մակարդակում ծրագիր իրականացնելու պահանջները եւ կոնկրետ որակավորման ծրագիր իրականացնելու պահանջները:
Օրենդրական նախաձեռնությամբ հստակեցվել են մի շարք հարցեր: Մասնավորապես՝ ՄԿՈՒ օրենքի 11-րդ հոդվածում 3-րդ մասի 4-րդ կետում, որպես կրթական ծրագրի իրականացման իրավունքի նախապայման սահմանված՝ ՄՈՒՀ-ի հինգ տարվա զարգացման ռազմավարական ծրագրի առկայությունը կոնկրետացվել եւ փոխվել է «ՄՈՒՀ-ի զարգացման հայեցակարգի առկայությունը, որում հիմնավորվում է կրթական ծրագրի տվյալ մակարդակի ներդման նպատակը եւ գործողությունները.»: Իսկ 5-րդ կետում որոշակիացվել է մասնավոր եւ հանրային ՄՈՒՀ-երի կողմից ուսանողների ֆինանսական աջակցություն տրամադրել պարտավորության հարցը՝ սահմանելով «ուսանողների առնվազն 5 տոկոսին» աջակցելու պահանջը:
Օրենսդրական նախաձեռնությամբ կարգավորվել է երկաստիճան լիցենզավորման անցումային դրույթների իրագործման հարցը, քանի որ ըստ ՄԿՈՒ օրենքի 38-րդ հոդվածի 5-րդ մասի եւ «Լիցենզավորման մասին օրենքում փոփոխություններ եւ լրացումներ կատարելու մասին օրենքի» 2-րդ հոդվածի 2-րդ կետը ուժի մեջ է մտնում 2025 թվականի հուլիսի 1-ից: Խնդիրն այն է, որ յուրաքանչյուր որակավորման լիցենզիային ներկայացվող պարտադիր պահանջ է սահմանված համապատասխան կրթական ծրագրի մակարդակի որակավորումն (ուղղվածությունը) ապահովող ուսումնամեթոդական փաթեթի առկայությունը (ուսումնական մոդուլները, ուսումնական պլանները, ծրագրի իրականացման ձեւը): Նշված ուսումնամեթոդական փաթեթի համար ներկայումս դեռեւս հիմք է ընդունվում մասնագիտական կրթության պետական կրթական չափորոշիչը եւ մոդուլային ծրագիրը, իսկ ՄԿՈՒ օրենքով աստիճանաբար անցում է կատարվելու ոլորտային որակավորումների շրջանակին (ՈՈՇ) եւ դրանց հիմնա վրա ԿԳՄՍՄՆ սահմանած որակավորումների շրջանակային նկարագրերին (ՈՇՆ): Այսինքն կրթական չափորոշիչներից համապատասխան ՈՇՆ անցումը տեղի է ունենալու աստիճանաբար: Օրինակ 2026 թվականին պլանավորված է առնվազն 10 ոլորտի որակավորման շրջանակի եւ դրանց նկարագրերի սահմանում: ՄԿՈՒ օրենքում այս անցումը հստակ չէր սահմանված, ինչն առաջ է բերում մասնագիտական կրթական ծրագրերով լիցենզավորման գործընթացի դադարեցման:
«Լիցենզավորման մասին» օրենքի անցումային դրույթներում առաջարկող լրացումը հնարավրոություն կտա հստակեցնել լիցենզավորման աստիճանական անցումը: Մասնավորապես՝ Լիցենզավորման օրենքով սահմանված լիցենզավորման ենթակա գործունեության տեսակներն իրականացնելու համար հիմք է ընդունվում կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմնի հաստատած եւ աստիճանաբար ներդվող, «Մասնագիտական կրթության եւ ուսուցման մասին» օրենքի 7-րդ հոդվածի 7-րդ եւ 8-րդ մասերով սահմանված արհետագործական կամ միջին մասնագիտական կրթական ծրագրի մակարդակում տվյալ որակավորման շրջանակային նկարագիրը: Մինչ այդ լիցենզավորման գործընթացին ներկայացված փաթեթում հիմք է ընդունվում նախնական մասնագիտական (արհետավործական) կամ միջին մասնագիտական կրթության տվյալ մասնագիտության որակավորման պետական կրթական չափորոշիչը, կրթական ծրագիրը եւ համապատասխան մեթոդական փաթեթը:»:
Մինչեւ աստիճանաբար ներդվող, «Մասնագիտական կրթության եւ ուսուցման մասին» օրենքի 7-րդ հոդվածի 7-րդ եւ 8-րդ մասերով սահմանված արհետագործական կամ միջին մասնագիտական կրթական ծրագրի մակարդակում տվյալ որակավորման շրջանակային նկարագիրը հաստատելը, լիցենզավորումը պետք է իրականացվի նախնական մասնագիտական (արհետավործական) կամ միջին մասնագիտական կրթական ծրագրերով, ուստի պետք է «Պետական տուրքի մասին» օրենքում ամրագրել տվյալ կրթական ծրագրերով պետական տուրքի վճարման համապատասխան դրույքաչափեր:
Քանի որ, հանրակրթության բնագավառի լիցենզավորման գործընթացում երկաստիճան համակարգի (համապատասխան մակարդակի որակավորման կրթական ծրագրի իրականացման իրավունքի տրամադրում, իսկ հետագայում տվյալ մակարդակի յուրաքանչյուր որակավորման ծրագրի իրականացման լիցենզիայի տրամադրում) անցում նախատեսված չէ, ուստի անհրաժեշտություն է առաջացել «Կրթության մասին» օրենքով առանձնացնել հանրակրթական, մասնագիտական եւ բարձրագույն կրթության լիցենզավորման պահանջը:
2) Օրենքի նախագծերով կարգավորվող երկրորդ ուղղությունը վերաբերում է ՄԿՈՒ ոլորտում ֆինանսավորման քաղաքականությանը: Ներկայում դրանք տարանջատվում են սոցիալական խմբերի ներկայացուցիչների կրթության ընդգրկվածությանն աջակցելու եւ գերակա ոլորտներում որակավորված մասնագետների պատրաստելու նպատակին:
Ներկայումս մասնագիտական կրթության մակարդակներում պետության համար առաջնահերթություն եւ կարեւորություն ներկայացնող ոլորտների (գերակա ոլորտ) որակավորներով (ուղղվածությամբ) հիմնական կրթության հիմքով ընդունված ուսանողներին պետական բյուջեի միջոցների հաշվին տարեկան տրամադրվում է ֆինանսավորում: Սակայն այս դրույթը նոր օրենքում չի սահմանվել: ՄԿՈՒ օրենքի 18-րդ հոդվածում լրացում կատարելով կոնկրետացվել է Կառավարությանը վերապահված նշված լիազորությունը:
Լրացում է կատարվել նաեւ «լրիվ կամ մասնակի» կրթաթոշակ կամ ծախսերի փոխհատուցում եզրույթներում՝ «լրիվ» բառի կողքը լրացնելով «(ամբողջական)» բառը, քանի որ կրթության ոլորտի ֆինանսավորման տարբեր ակտերում կիրառվում է երկու տերմինն էլ: Հետագա երկիմաստությունից խուսափելու համար երկու տերմինն էլ նույնականացվել է:
ՄԿՈՒ օրենքով, որպես կրթության առանձին ձեւ հանվել է առկա եւ հեռակա ձեւերը: Բացի դրանից «նախնական մասնագիտական (արհետագործական)« եւ «միջին մասնագիտական» եզրույթները փոխվել են «մասնագիտական կրթություն» եզրույթի: Դրանով պայմանավորված օրենսդրական փաթեթով առաջարկվում է փոփոխություն կատարել «Հաշմանդամություն ունեցող անձնաց իրավունքների պաշտպանության մասին» օրենքի 15-րդ հոդվածում եւ «Առանց ծնողական խնամքի մնացած երեխաների սոցիալական պաշտպանության մասին» օրենքի 7-րդ հոդվածում:
3) Օրենքի նախագծով կարգավորվող երրորդ ուղղությունը հստակություն է մտցնում ՄԿՈՒ համակարգում ներառական կրթության ներդման ու մանակավարժահոգեբանական եւ այլ ծառայությունների կազակերպման հարաբերություններում: ՄԿՈՒ օրենքում այդ հարաբերությունները նույնականածցվել էին «Հանրակրթության մասին» օրենքի կարագավորումների հետ: Սակայն հաշվի առնելով ՄԿՈՒ ոլորտի առանձնահատկությունները անհրաժեշտություն է սահմանել առանձին կարգավորում: Այդ նպատակով 15-րդ եւ 19-րդ հոդվածներում լրացվել է, որ «Մանկավարժահոգեբանական աջակցության տրամադրման կարգը սահմանում է կրթության պետական կառավարման լիազոր մարմինը:
4) Օրենսդրական փոփոխությամբ հստակեցվել է նաեւ հիմնական կրթության հիմքով մասնագիտական կրթության որակավորումներով կրթություն ստացող շրջանավարտներին ավարտական փաստաթուղթ շնորհելու հարցը: Համաձայն առաջարկվող լրացման «Մասնագիտական կրթական ծրագրի համապատասխան մակարդակներում որոշակի որակավորման ծրագիրը սույն օրենքի 15-րդ հոդվածի 7-րդ մասով սահմանված հիմնական կրթության հիմքով կազմակերպելու դեպքում, շնորհվում է նաեւ միջնակարգ կրթության երրորդ աստիճանի որակավորում եւ տրվում «Հանրակրթության մասին» օրենքով սահմանված ավարտական փաստաթուղթ՝ առանձին կամ միասնական փաստաթղթով:
Հստակեցվել է նաեւ տարբեր պատճառներով մասնագիտական կրթությունը անավարտ թողած եւ հանրակրթական պարատադիր կրթության ծրագրում ընդգրկվելու իրավունքի հարցը՝ դրա որոշումը կայացնելու իրավունքը թողնելով ուսանողին:
5) Եվ վերջապես, լրամշակվել է ՄԿՈՒ համակարգի մանակավարժական աշխատողների ատեստավորման եւ տարակարգի շնորհման, հավելավճարի սահմանաման եւ աշխատանքային պայմանագիրը դադարեցնելու հարցերը՝ հաշվի առնելով հանրակրթության եւ ՄԿՈՒ համակարգում ընթացող գործընծթացները:
3. Ակնկալվող արդյունքը
Նախագծով առաջարկվող փոփոխություններով՝
Օրենքների նախագծերի փաթեթը Հայաստանի Հանրապետության կրթության, գիտության, մշակույթի եւ սպորտի նախարարությունը՝ իր ստորաբաժանումների ընդգրկվածությամբ:
5. Կապը ռազմավարական փաստաթղթերի հետ
Կապահովվի Կրթության զարգացման 2030 թվական ռազմավարությունը:
ԵԶՐԱԿԱՑՈՒԹՅՈՒՆ
«ՄԱՍՆԱԳԻՏԱԿԱՆ ԿՐԹՈՒԹՅԱՆ ԵՎ ՈՒՍՈՒՑՄԱՆ ՄԱՍԻՆ» ՕՐԵՆՔՈՒՄ ԼՐԱՑՈՒՄՆԵՐ ԵՎ ՓՈՓՈԽՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԿԱՏԱՐԵԼՈՒ ՄԱՍԻՆ» ԵՎ ՀԱՐԱԿԻՑ ՕՐԵՆՔՆԵՐԻ ՆԱԽԱԳԾԵՐԻ ՓԱԹԵԹԻ ԸՆԴՈՒՆՄԱՆ ԿԱՊԱԿՑՈՒԹՅԱՄԲ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ԲՅՈՒՋԵԻ ԵԿԱՄՈՒՏՆԵՐԻ ԷԱԿԱՆ ՆՎԱԶԵՑՄԱՆ ԿԱՄ ԾԱԽՍԵՐԻ ԱՎԵԼԱՑՄԱՆ ՄԱՍԻՆ
«Մասնագիտական կրթության եւ ուսուցման մասին» օրենքում լրացումներ եւ փոփոխություններ կատարելու մասին», «Առանց ծնողական խնամքի մնացած երեխաների սոցիալական պաշտպանության մասին» օրենքում փոփոխություն կատարելու մասին», «Լիցենզավորման մասին» օրենքում լրացում կատարելու մասին», «Կրթության մասին» օրենքում փոփոխություն կատարելու մասին», «Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների պաշտպանության մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու մասին» եւ «Պետական տուրքի մասին» օրենքում լրացում կատարելու մասին» Հայաստանի Հանրապետության օրենքների նախագծերի փաթեթի ընդունման կապակցությամբ Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի եկամուտների էական նվազեցում կամ ծախսերի ավելացում չի նախատեսվում:
Տեղեկանք գործող օրենքի փոփոխվող հոդվածների վերաբերյալՀայաստանի Հանրապետության կառավարության որոշում
